C. Iddoo Barumsa Amantii

Kana hundumaa irraa maal xumuruu qabna? Barumsi amantii seenaadhaan—muuxannoowwan yeroo keessatti balʼinaan galmaaʼaniin—bocamee moo barumsi amantii taateewwan sana boca? Lamaanuu dhugaa mitii? Barumsi amantii nuti amannu taateewwan yeroo keessatti Kitaabota Qulqulluu amanamoo keessatti galmaaʼan sanaan bocame. Waaqayyo taateewwan sanatti fayyadamuudhaan dhugoota yaada keessatti qofa fakkaatan mirkaneessee ifa godha.

Barumsi amantii dhugoota ibsaman, warra akkamitti hubachuu fi warra kaan barsiisuu akka qabnu nu qajeelchan irraa ijaarama. Dhimmoota ijoo keessatti barumsi amantii yoo garaagara taʼe, taateewwan sana yookaan hiika taateewwan sanaa haaluu yookaan karaa nuti xumuruuf hin yaadamneen irra deebinee ibsuu keenya argisiisa.

“Kanaaf inni gara mirga Waaqaatti ol ol jedhee, abdii Hafuura Qulqulluu Abbaa biraa fuudhee waan isin amma argitanii fi dhageessan kana dhangalaase.” (Hojii Ergamootaa 2:33).

“Jajjabeessaan ani Abbaa biraa isinii ergu, jechuunis Hafuurri Dhugaa inni Abbaa keessaa baʼu sun yommuu dhufutti waaʼee koo dhugaa baʼa.” (Yohannis 15:26).

Garuu gadi fageenyaan yoo yaadne, barumsi amantii taateewwan fakkeenyaan nu barsiisanis boca (2 Ximotewos 3:16–17). Barsiisni nuti amannu taateewwan seenaa keessaa hin kaane; dhugaa jalqabumaa ture hojii irra ooluu isaa ti. Asitti waaʼee dhugaa Sillaasee dubbachaa jirra. Haalli qaamota Sillaasee sadan marsee jiru bara baraa ti; isaan yeroo keessatti gara lafaatti buʼanii, karaa Kiristoos Gooftaa akka arginuu fi akka amannu nu dandeessisan.

D. Hafuura Waaqayyootiif Deebii Keenya

Hafuuri Waaqayyoo ergama qulqulluu qaba. Yeroo Hafuura hubannee Isaaf deebii kenninu, fedha Waaqayyoo wajjin walii galtee jiraanna. Garuu wanta Inni akka goonu nu barsiisuuf dursa kennuu yeroo dadhabnu, Hafuura gaddisiisna (Isaayyaas 63:10; Efesoon 4:30). Ibroota 10:29 wantoota Waaqayyoo tuffachuu kana jecha “Hafuura ayyaanaa arrabse” jedhuun ibsa.

“Nama Ilma Waaqaa irra ejjete, nama dhiiga kakuu kan ittiin qulqulleeffame sana akka waan qulqulluu hin taʼiniitti hedee fi nama Hafuura ayyaanaa arrabse tokko adabbii hammam caalaa guddaatu isaaf mala seetu?” (Ibroota 10:29).

Kitaabni Lakkoofsaa, barbaachisummaa dubbii raajotaa yeroo hunda xiqqeessuudhaan qajeelfama Waaqayyoo irratti garaa keenya jabeessuun gowwummaa taʼuu galmeessa. Eeyyee, Hafuurri ijaan hin mulʼatu waan taʼeef, akkuma Saamson godhe kakaʼumsa Hafuuraa caalaa miira qaama keenyaatiif xiyyeeffannaa kennuun salphaa dha. Kitaabota Qulqulluu keessatti ajajamuu dhabuun balʼinaan facaʼee jiru hordofuun salphaa taʼus, abdii qabaachuudhaan argama Hafuuraa jireenya keenya keessatti sirriitti simachuun maal akka taʼe irratti haa xiyyeeffannu.

Gooftaan warra Hafuuraan deddeebiʼan barbaada. Akkuma Iyyaasuu, Hafuurri Waaqayyoo jireenya keenya keessatti hubatamuu qaba.

“Waaqayyo Museedhaan akkana jedhe; “Iyyaasuu ilma Nuuni, namicha hafuurri keessa jiru sana fuudhii harka kee isa irra kaaʼi.” (Lakkoofsa 27:18).

Waldaan kennaawwan Hafuuraa jabeessitee ibsuu barbaadus, tarii karaa amalli keenya jijjiiramuun ija Hafuuraa itti mulʼisnu hubachuu qabna. Kan nama gaddisiisu, namoonni tokko tokko waaʼee Hafuura Waaqayyoo baayʼee dubbatu; garuu ulfina Waaqayyoo mannaa xiyyeeffannaa ofitti harkisuuf kaayyoo dhokataa qabu. Kanaanis hanqina buʼuuraa ilaalcha isaanii keessa jiru mulʼisu; Hafuurri Waaqayyoo yeroo hunda ulfina Abbaatiif fida. Kanaaf waaqeffachuuf Hafuura Waaqayyoo nu barbaachisa:

“Warri dhugaan waaqeffatan yeroon isaan itti hafuuraa fi dhugaadhaan Abbaa waaqeffatan tokko ni dhufa; amma iyyuu dhufeera; Abbaan warra akkasitti isa waaqeffatan barbaada.” (Yohannis 4:23).

Yookaan ammas:

“Sababiin isaa nu warri Hafuura Waaqaatiin waaqeffannu, warri Kiristoos Yesuusiin of jajnuu fi warri foon hin amananne dhagna qabanneerraatii;” (Filiphisiyus 3:3).

Namoonni tokko tokko Waaqayyo jireenya namootaa keessa yoo jiraate matumaa dhukkubaa fi rakkina hin qaban jedhanii yaaduu dandaʼu. Garuu fakkeenyi Kiristoos Isa Hafuuraan guutamee kana faallaa isaa nu barsiiseera. Yeroo keenya isa baayʼee rakkisaa keessatti illee—akka yeroo Isxifaanos dhagaadhaan rukutametti—Hafuurri Waaqayyoo saba Isaa keessa jiraachuutti gammada; wanta barbaachisaa taʼe tokko illee akka hin dhabne mirkaneessa.

“Isxifaanos garuu Hafuura Qulqulluun guutamee gara samii ol ilaalee ulfina Waaqaatii fi Yesuusinis isaa mirga Waaqaa dhaabatee jiru arge.” (Hojii Ergamootaa 7:55).

“Yoo maqaa Kiristoosiitiif jettanii arrabsamtan isin eebbifamoo dha; Hafuurri ulfinaatii fi Hafuurri Waaqaa isin irra boqotaatii.” (1 Pheexiros 4:14).

Gabaabumatti