Boqonnaa 1: Riqicha Abdii
Nagaa Argachuu fi Nagaa Waaqayyoo
Nagaa Argachuu
Nagaa dhugaa akkamitti arganna?
Nagaan addunyaa dhugumaan nagaa miti. “Nagaan” addunyaa yeroo wanti hundi tasgabbaaʼaa fi nagaa taʼetti qofa jira. Jireenyi yeroo tasgabbaaʼu, haalli mana keessaa yeroo gaarii taʼu, addunyaan “nagaa” qaba. Gabaan maallaqaa yeroo tasgabbaaʼu, maallaqa kuufame gaʼaa yeroo qabaannu, kaayyoo keenya nagaadhaan hordofuu dandeenya. Garuu jireenyi lafa irraa yeroo baayʼee akkas miti.
Hospitaala seenuudhaan dhibee achi keessa daddarbaa jiru qabamuu dandeessa. Gabaan aksiyoonaa jeeqamuu isaatiin maallaqni waggaa hedduuf kuufatte walakkaa taʼuu dandaʼa. Yookaan oduu ilaaltee haleellaan shororkeessitootaa naannoo kee taʼuu dandaʼa jettee sodaatta. Wanti kam iyyuu madda yaaddoo taʼuu dandaʼa; yaaddoon sun humna nu gadi harkisuu qaba.
Addunyaan polisiin inshuraansii fi kuusaa maallaqaa guddaan nageenya akka fidan nuuf dhiheessa; garuu nageenya dhugaa hin kennan. Waaqayyo qofti nagaa dhugaa kennuu dandaʼa, sababni isaas uumamoota Isaa, qaama isaanii fi miira isaanii hunda ni beeka. Addunyaa jeeqamaa keessatti guutummaatti nu kunuunsuu kan dandaʼu Isa qofa.
Garaagarummaa nagaa addunyaa fi nagaa Waaqayyoo caalaatti haa ilaallu.
Waadaa Nagaa Walbira Qabuu
Halkan Yesuus dabarfamee kennamuuf jiru sanatti, nagaa dhugaa fi akka inni nagaa addunyaa irraa adda taʼe barattoota Isaatti dubbate.
“Ani nagaa isin biratti nan hambisa; nagaa koos isiniif nan kenna. Ani akka addunyaan kennutti isiniif hin kennu. Garaan keessan hin raafamin; hin sodaatinis.” (Yohannis 14:27).
Yesuus nagaa Isaa nagaa addunyaa wajjin walbira qabuudhaan ibse. Yeroo lamaan kana walbira qabnu, garaagarummaan isaanii caalaatti ifa taʼa.
| # | Nagaa Addunyaa | Nagaa Waaqayyoo |
|---|---|---|
| 1 | Miira irratti hirkata | Amanannaa irratti hirkata |
| 2 | Waan argamuun mirkanaaʼuu qaba | Ijaan arguuf dirqama hin qabu |
| 3 | Rakkoo fi haala ulfaataa hin fudhatu | Rakkoo keessa illee ni jiraata |
| 4 | Waan hundumaa toʼachuuf yaala | Waaqayyo akka toʼatu amana |
| 5 | Dhumarratti ni kufa | Yeroo hunda ni dhaabata |
Yeroo nagaa baayʼee isin barbaachisu keessatti isin dhiisu nagaa akkanaa barbaadduu? Yookaan yeroo haalli baayʼee sodaachisaa taʼetti illee garaa keessan tasgabbeessu nagaa Waaqayyoo barbaadduu?
Addunyaan nagaa waadaa gala; garuu nagaan sun hin turu. Inni nagaa hin dhaabbannne, dhugumaan nagaa jedhamuu hin qabne dha. Nagaan addunyaa wanti hundi “akkuma barbaadame” taʼuu irratti hirkata. Namoonni baayʼeen yeroo rakkoo dinagdee keessatti qabeenya isaanii keessaa baayʼee dhabaniiru; qabeenya qofa osoo hin taane, nagaa fi ofitti amanannaa jireenyaa isaanii illee dhabaniiru.
Jireenyi keessan yeroo meeqa dhugumaan “akkuma barbaadame” taʼa? Hawaasa qabeenya qabu keessatti, maallaqni rakkoowwan maallaqa dhabuu waliin walqabatan irraa nama fageessuu dandaʼa. Manni namaa yoo gubate inshuraansiin fuuldura isaa eeguuf gargaara. Garuu meeshaaleen eegumsaa akkanaa jireenya “nagaa” mirkaneessuuf daangaa qabu.
Nagaan Waaqayyoo rakkoowwan nu qunnamu dandamachuuf nu dandeessisa. Ija jabinaa fi humna Gooftaa irraa dhufu nuuf kenna. Nagaa Waaqayyoo yeroo argannu buʼaan isaa maal? Akka saba Waaqayyootti, fedha Isaa jireenya keenyaaf qabu gammachuudhaan raawwachuu dandeenya.
Nagaa Waaqayyoo qabduu moo nagaa addunyaa? Oduu galgalaa yeroo ilaaltan nagaan keessan ni raafamaa? Nagaan addunyaa “jireenya toʼachuun ni dandaʼama” jechuun nama soba. Yoo wanti tokko amantii sobaa kana irraa isaan hin dammaqsin, Guyyaa Murtii dura Waaqayyoon argachuu fi nagaa Isaa beekuu dhiisuu dandaʼu. Kanaaf Waaqayyoo wajjin nagaa qabaachuun murteessaa dha.
Nagaa Waaqayyoo
Nagaa Waaqayyoo caalaatti haa barannu.
Kaayyoon keenya yaaddoo keenya nagaa Waaqayyootiin bakka buusuu dha. Kanaaf bakka itti deemnu beekuu qabna. Kaayyoon ifa taanaan tarkaanfiiwwan isa bira gaʼuuf barbaachisan adda baasuun salphata; karaa irraa jallachuunis ni xiqqaata.
Nagaan gama lama qaba.
Jalqaba Waaqayyoo wajjin nagaa qabaachuu malee nagaa Waaqayyoo qabaachuu hin dandeenyu. Walitti dhufeenyi gaariin Waaqayyoo wajjin qabnu akkaataa Inni nu wajjin hojjetu irratti buʼuura taʼa.
1. Waaqayyoo Wajjin Nagaa
Waaqayyoo fi nama gidduutti araarri akkamitti taʼa? Yookaan, Waaqayyo akkamitti nu wajjin nagaa uuma?
Kiristoos nu wajjin nagaa uumuuf gatii guddaa kaffale. Akkaataan keenya, qabeenyi keenya, hojii keenya, sanyiin keenya yookaan saalli keenya garaagarummaa hin fidu; hundi keenya cubbuu keenya irraa kan kaʼe Waaqayyoon morminee turre. Ajajamuu diduun keenya Waaqayyoon dura nu dhaaba.
Hojii Yesuus fannoo irratti raawwate fi amantii dhuunfaa Isatti qabnuun Waaqayyoo wajjin nagaa qabaachuun dandaʼame. Cubbuu keenya irraa garagallee Kiristoositti yeroo amannu, ijoollee Waaqayyoo taana; furamuun kun bakka keenya Waaqayyo duratti guutummaatti jijjiira.
Diinota Waaqayyoo taanee hafuu mannaa ijoollee Waaqayyoo taana. Hafuurri Qulqulluun garaa keenya keessatti nageenya gadi fagoo—mirkaneessa amantii—nuuf kenna. Kun dhugaa hafuuraa waliigalaa qofa miti; jireenya guyyaa guyyaa keessattis buʼaa qaba.
Waaqayyoo wajjin nagaa qabaachuun walitti dhufeenya gaarii Isaa wajjin gammachuudhaan jiraachuu jechuu dha. Inni akka nu dhagaʼu beeknee kadhachuu dandeenya; maqaa Yesuusiin Isa waamnee Waaqayyo akka nu oolchu amanachuu dandeenya. Haalli tokko hammam hamaa fakkaatus, walitti dhufeenyi keenya Waaqayyoo wajjin amansiisaa dha; kun buʼuura amanannaa keenya Isatti qabnuu taʼa.
Waaqayyoo wajjin nagaa qabaachuun, walitti dhufeenya dhiʼoo Isaa wajjin qabnuuf ragaa dha. Gooftaan imala jireenyaa keenya keessatti nu wajjin deema.
2. Nagaa Waaqayyoo
Nagaan Kiristoos tasgabbii miiraa keenya irratti xiyyeeffata. Yesuus jireenya Isaa guutuu keessatti, yeroo qormaata baayʼee cimaa keessattillee, kana guutummaatti fakkeenyaan agarsiise. Inni nagaadhaan ture; Abbaan akka Isa kunuunsu irratti amanannaa qaba ture. Fedha Waaqayyoo guutummaatti raawwateef qofa osoo hin taane, jireenya Isaa Waaqayyotti kennuudhaan, karaa rakkisaa taʼuu isaa beekus, Isa amanachuu waan dandaʼeef nagaa qaba ture.
Nagaan jeequmsa dhabuu dha; lubbuun tasgabbaaʼee of qabatee jiraachuu dha. Rakkoon akka bubbee hamaan naannoo keenyaatti kaʼullee, keessa keenya keessatti madaallii fi tasgabbii qabaachuu dha.
Gabaabumatti
Waaqayyoo wajjin nagaa qabaachuu malee nagaa Waaqayyoo qabaachuu hin dandeenyu. Waaqayyoo wajjin nagaa jechuun walitti dhufeenya; nagaa Waaqayyoo jechuun amanannaa fi ajajamuu waliin walqabata. Isaan lamaan walitti dhufeenya cimaa qabu; tokko tokkoon isaanii kan biraa irraa adda baʼee hin dhaabbatu.
Gosa Nagaa Adda Baasuu
Amma wantoota baranne keessaa muraasa hojii irra haa oolchinu. Caqasawwan Kitaaba Qulqulluu armaan gadii ilaalaa; isaan keessaa tokkoon tokkoon isaanii nagaa Waaqayyoo wajjin (yookaan namoota kaan wajjin) qabnu irratti moo nagaa Waaqayyoo keessa keenya keessatti qabnu irratti akka dubbatan adda baasuuf yaalaa. Caqasawwan tokko tokko lamaan isaanii qabaachuu dandaʼu; kanaaf sirriitti qoradhaa.
“Akka isin anaan nagaa qabaattaniif ani wantoota kanneen isinitti himeera. Addunyaa kana irratti rakkinni isin argata. Garuu jabaadhaa! Ani addunyaa moʼadheeraa.” (Yohannis 16:33).
“Hamootaaf nagaan hin jiru” jedha Waaqayyo. (Isaayyaas 48:22).
“Nagaan Waaqaa kan hubannaa hundaa ol taʼe sun karaa Kiristoos Yesuusiin qalbii fi yaada keessan ni eega.” (Fiiliphisiyuus 4:7).
“Namni amantii hin qabne garuu yoo gargar baʼuu fedhe gargar haa baʼu. Obboleessi tokko yookaan obboleettiin tokko haala akkasii keessatti hin hidhaman; Waaqni akka isin nagaan jiraattaniif isin waameeraatii.” (1 Qorontos 7:15).
“Kanaafuu amantiidhaan qajeeltota erga taasifamnee nu karaa Gooftaa keenya Yesuus Kiristoosiin Waaqa wajjin nagaa qabna.” (Roomaa 5:1).
“Kanaafuu kunoo akka ani kakuu koo kan nagaa isa wajjin godhadhu itti naaf himi.” (Lakkoobsa 25:12).
“Inni sabootatti nagaa ni labsa; bulchiinsi isaa galaana tokkoo irraa hamma galaana biraatti.” (Zakkaariyaas 9:10).
“Isin ergaa Waaqni karaa Yesuus Kiristoosiin nagaa labsuudhaan saba Israaʼelitti erge sana beektu; Yesuus Kiristoos kun Gooftaa waan hundaa ti.” (Hojii Ergamootaa 10:36).
Ammas, nagaa Waaqayyoo qabaachuuf jalqaba Waaqayyoo wajjin nagaa qabaachuun akka nu barbaachisu yaadachuun gaarii dha. Waaqayyoo wajjin araara utuu hin qabaatin dura, Waaqayyo duratti diinota turre (Roomaa 5:10). Tasgabbiin dhugaan walitti dhufeenya Waaqayyoo wajjin qabnu keessaa dhufa.
Nama yaaddoon rakkisaa jiru gargaaruuf yoo jirtan, inni dhugumaan Kiristoositti amanaa taʼuu isaa mirkaneeffadhaa. Hiriyyaan tokko rakkoo yeroo qabaatu, dukkana isaa keessatti ragaa Kiristoos taʼuuf carraa akka taʼetti ilaalaa. Yeroo baayʼee Waaqayyo taateewwan toʼachuu hin dandeenye fayyadamee nama tokko Kiristoosii fi waan Inni kennu hunda barbaaduuf qopheessa yookaan kakaasa.
Amma kaayyoo keenya—nagaa Waaqayyoo argachuu—akkamitti bira gaʼuu dandeenyu haa ilaallu.
Caqasawwan Kitaaba Qulqulluu: yoo kan biraa jedhamee hin ibsamne, Biblica® Hiikkaa Ammayyaa Banamaa Haaraa™, Loqoda Dhiʼaa irraa fudhatamaniiru. Mirgi seeraan eegama © 2022 Biblica, Inc. Caqasawwan kun eeyyama Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International jalatti fayyadama irra oolaniiru.