Boqonnaa 3: Itti Gaafatamummaa Keenya Beekuu
Nagaa Waaqayyoo, Qorannoo Dhuunfaa fi Amantii
Nagaa Waaqayyoo Barbaaduu
Yaaddoon Waaqayyoo duratti fudhatamaa akka hin taane—sababiin Isaa “hin yaaddaʼinaa” waan jedhuuf—fi namoota durattis miidhaa akka qabu—sababiin yeroo yaaddoo keessa jirru namoota hamaa gochuu waan dandeenyuuf—yeroo fudhannu, jireenya ofii keenyaan guutummaatti toʼachuu akka hin dandeenye beekna. Tarkaanfii sirrii fi ogummaa qabu fudhachuun gaarii dha; garuu waan hunda toʼachuu hin dandeenyu jennee fudhachuu qabna. Dadhabbii kana beekuun gargaarsa Waaqayyoo barbaaduuf bilisummaa nuuf kenna.
Itti gaafatamummaa fi carraa nagaa qabaachuu beekuun gara Waaqayyoo nu oofa. Garuu yaaddoon fudhatamaa akka hin taane fi nagaan ayyaana Waaqayyootiin qofa akka argamu irratti Waaqayyoo wajjin walii galuu qabna. Kun Dubbii Isaa fi kaayyoo Inni nuuf qabu irratti hundaaʼa.
Yeroo tokko geggeessitoota Kiristaanaa biyya alaa keessatti leenjisuuf qophaaʼaa ture. Xiyyaarri koo Wiixata itti aanu ture. Akka tasaa biyyattiin seera viizaa jijjiirte; buufata xiyyaaraa irratti viizaa kennuu dhiiste. Weebsaayitiin mootummaa “guyyaa hojii jaʼa fudhata” jedha. Ani yeroo gahaa hin qabu! Leenjiin hundi qophaaʼeera; namoonni tokko tokko imala dheeraa gara bakka leenjii jalqabaniiru.
Nagaan ayyaanaa fi harka Waaqayyoo gidduu seenuun akka dandaʼamu waan amanuuf, waan lama godhe. Tokkoffaa, kadhadhee karoora koo fi karoora warra biyyattii jiran harka Waaqayyoo keessa kaaʼe. Lammaffaa, waan ani gochuu dandaʼu godhe—waajjira mootummaa bilbile, suuraa viizaa kaasuuf rifeensa koo sirreessise, galmee barbaachisu guute.
Waaqayyo gidduu seenee waajjirri viizaa guyyaa hojii tokko keessatti viizaa koo akka qopheessu godhe jechuun ni amantuu? Akkasuma taʼe! Yeroo rakkisaa keessatti nagaa Waaqayyoo irratti ragaa dinqisiisaa ture. Jimaata viizaa koo argadhe; akkuma karoorfame imala leenjii deeme. Fakkeenya kanaan obboloota biyya alagaaf hamma tokko cufamaa taʼe sana keessa jiran illee jajjabeessuu dandaʼe.
“Filannoo Keenya” jedhu akka taatee yeroo tokko qofa taʼu hin yaadinaa. Tilmaamni fi murtoon guyyaa guyyaan godhama. Murtoon keenya murtoo duraan godhe jabeessuu yookaan faallessuu dandaʼa. Leenjii gaarii yookaan hamaa keessatti irra deddeebiin humna guddaa qaba. Maaliif irra deddeebiin akkasitti humna qaba akka taʼe boqonnaa biraa keessatti ni ibsina.
Amma yaaddoo dhuunfaa keenya moʼachuuf bakka itti gaafatamummaa fudhachuu qabnu haa qorannu.
Qorannoo Dhuunfaa
Yaaddoo moʼachuuf rakkoowwan sadii dura dhaabbachuu qabna: amantii dhabuu, sababeeffannaa fi xiyyeeffannoo dhabuu. Isaan kun garaa keessaa kaʼanii rakkoo dhugaa irratti hojjechuu nu dhowwu. Rakkoowwan gadi fagoo kana sirreessuuf murtoo jireenya jijjiiru gochuu qabna.
Namni jijjiirama jalaa baqachuuf mala hedduu qaba. Yeroo baayʼee murtoo jireenyaa irratti of qorachuu illee hin barbaannu. Yaaddoo moʼachuuf garuu yeroo yaaddoo keessatti akkamitti akka yaannu xiyyeeffannoo guddaa kennuu qabna; lolli achitti taʼa.
Yeroo ani mucaa ture, abbaan koo ana fi obboleessa koo gara Tulloota White, kutaa New Hampshire keessatti argamanitti deemsa miilaa nu geessa ture. Daandiin jalqabaa bareedaa fi salphaa ture. Garuu ol deemaa yeroo turre, haalli ni jijjiirame: daqfaan fuula keenya irraa yaaʼa, uffata baayʼee irraa baasna. Tulluu dhugaa irra geenye; ol baʼuun humna nu gaafate.
Itti fufnuun mormii tokko tokko isin keessatti kaasuu dandaʼa. Seexanni toʼannoo isaa akka hin dhabin barbaada; akka jecha kana tuffattan, “anaaf hin hojjatu” jettan yookaan akka xiyyeeffannoo dhabdan isin qoruu dandaʼa. Garuu itti fufaa. Murtoo dhuunfaa jireenya keenya irratti dhiibbaa qabu gochuu qabna. Riqicha gara nagaa Waaqayyootti deemaa jirra; Inni nu wajjin jira, humna nuuf kenna.
1. Amantii Dhabuu
- Waan amantan irratti dhugumaan cimaa dhaabbattuu?
- Jecha Yesuus dhugumaan fudhattuu?
Amantii dhabuu jechuun qajeelfama Waaqayyo nuuf kenne hordofuuf fedhii dhabuu keessatti mulʼata.
2. Sababeeffannaa
- Nagaa Waaqayyoo dhugumaan barbaaddaa?
- Yaaddoo keessan eeguuf sababaa dhiheessituu?
Sababeeffannaan itti gaafatamummaa Waaqayyo nu gaafatu irraa of baasuuf karaa fayyadamnu dha.
3. Xiyyeeffannoo Dhabuu
- Baayʼee hojii qabduu?
- Nageenyaaf wantoota biraa irratti hirkattuu?
Xiyyeeffannoo dhabuun, wanta barbaachisaa fi murteessaa taʼe dursa kennuu yeroo dadhabnu taʼa.
Akkuma konkolaataan bobaʼaa isaaf qophaaʼeen hojjetu, nutis Hafuura Waaqayyootiin jiraachuuf uumamne. Waan bakka buʼaa taʼeen of guutuun hojii sirrii hin kennu; dhuma irratti jireenya keenya keessa rakkoo guddaa uuma.
Yeroo muraasaaf dhaabadhaa. “Yaa Waaqayyo, itti fufuuf Si barbaada; ofii kootiin hin dandaʼu” jedhaa. Amma sababoota namoonni yaaddoo isaanii hin moʼanne keessaa isa jalqabaa haa ilaallu.
Amantii Dhabuu
Yesuus Lallaba Gaara irratti yeroo sadii, “Hin yaaddaʼinaa” jedhe.
“Kanaafuu ani isinittin hima; ‘Maal nyaanna yookaan maal dhugna?’ jettanii waaʼee jireenya keessanii hin yaaddaʼinaa; yookaan ‘maal uffanna?’ jettanii waaʼee dhagna keessanii hin yaaddaʼinaa.” (Maatewos 6:25)
“Kanaafuu, ‘Maal nyaanna?’ yookaan ‘Maal dhugna?’ yookaan ‘Maal uffanna?’ jettanii hin yaaddaʼinaa.” (Maatewos 6:31)
“Kanaafuu waaʼee boriitiif hin yaaddaʼinaa; bor ofii isaatiif ni yaaddaʼaatii. Hamminni guyyaa sanaa mataan isaa guyyicha ni gaʼa.” (Maatewos 6:34)
Jecha Yesuus kana dhugumaan yeroo hubannu, gad of qabna. Yeroo meeqa ajaja Isaa faallessinee yaaddofne akka taʼe yaadanna. Gaaffiin Yesuus “hin yaaddaʼinaa” jedhee dubbate moo hin dubbanne miti; gaaffiin nuti jecha Isaa maal akka goonu dha.
Yaaddoo jireenya keenya keessatti fudhannee jiraanne. Namoonni waaʼee keenya maal jedhu jennee yaaddofna; hojii irratti kaayyoo nuuf kaaʼame gaʼuuf dhiphanna; buʼaa qorannoo ogeessa fayyaa eeggachaa yaaddofna.
Ajajni Yesuus lola yaaddoo irratti deebiʼee nu dura kaaʼa. Haala keenya hundumaa jijjiiruu hin dandeenyu; garuu haala sanaaf deebii keenya jijjiiruu dandeenya. Dubbii Waaqayyoo amanuu dhiisuun kaayyoo gaarii Isaa irraa nu hambisa. Namoonni tokko tokko ajajni Waaqayyoo wanta gaarii nu dhowwuuf akka taʼe yaadu; dhugaan garuu ajajni Isaa gara nagaa guutuu nu geessa. Amanuu fi ajajamuun wal bira deemu.
Ajaja “hin yaaddaʼinaa” jedhu irratti deebiin lama qofa jira: jecha Yesuus tuffachuu yookaan ajajamuu.
Jecha Yesuus tuffanne taanaan, “Yesuus dhugumaan akkas jechuu hin barbaadne” jennee ofitti yaaduu dandeenya. Sagalee ol kaafnee hin dubbanne taʼa; garuu ajaja Isaa akka nutti hin taaneetti dhiisuu keenya keessatti fincilli garaa mulʼata.
Yaaddoo wajjin wal qabatee amantii dhabuu akka ifatti argitan, namni cubbuu yaaddoo isaa hin himanne akkana jechuu dandaʼa:
“Yesuus, waan Ati jette nan beeka; garuu ani adda. Yaaleera, garuu jireenya koo irratti waan tokko dogoggorte fakkaata. Kanaaf yaaddaʼuu itti fufa; ajajni Kee ana irratti hin hojjatu.”
Kun himannaa dhugaa miti. Namni kun yaaddoo isaaf iddoo kaaʼeera. Yaaddoon gaarii miti jedhee beekuu dandaʼa; garuu dogoggora isaa beekee himachuu hanga hin dandeenyetti jijjiirama hin argu.
Karaa biraatiin, garaa keenya gad qabnee ajaja Isaa cabsuu keenya yeroo fudhannu, qalbii jijjiirachuun ni dhufa. Ajajamuuf ayyaana Isaa barbaanna.
Yaaddoo keenya beekuun, Gooftaa duratti ifatti himachuu fi dhiifama gaafachuu qaba. Yaaddoon keenya itti gaafatamummaa biraa akka tuffannu yoo godhe, sana illee himachuu qabna. Kun hafuura qalbii jijjiirrannaa dha. “Ani yaaddofeera” jennee fudhatanii Waaqayyotti himachuun jijjiirama jalqabuuf karaa guddaa dha.
Namoonni tokko tokko yaaddoo dhiisuuf yeroo dheeraa fudhata jedhu. Yeroo tokko tokko kun rakkoo irratti sirriitti hojjechuu dhabuu yookaan garaan jijjiirama hin barbaadne irraa dhufa. Yaaddoon yeroo hedduu saffisaan ittiin hojjetamuu dandaʼa. Torban yookaan jiʼa eeguun dirqama miti; Waaqayyo amma nu keessatti hojjechuu barbaada.
Iddoo Kadhannaa
Jalqaba, ajaja Isaa irratti kufuu keessan fudhadhaa. “Ani homaa gochuu hin dandaʼu” jechuu mannaa, ajaja Yesuus akka hin fudhanne himadhaa. Kun dadhabbii amantii keessanii fudhachuu dha; of irraa itti gaafatamummaa kaasu miti. Fakkeenya kadhannaa:
Yaa Abbaa samii, ani ammas Si duratti kufeera. Jireenya koo keessatti yaaddoon kutaa jireenyaa qofa jedhee yaadaa ture. Amma Yesuus ifatti “hin yaaddaʼin” akka na ajaje nan arga. Dubbii Kee beeka ture; garuu isa irratti jaamaa ture. Dubbii Kee salphaatti ilaaluuf baayʼee nan gadda. Naaf dhiisi. Jijjiiramuuf ayyaana Kee nan barbaada. Riqicha kana ofii kootiin ceʼuu hin dandaʼu. Yaaddoo dhiisuuf na gargaari. Maqaa Kiristoosiin nan kadhadha, Ameen.
“Garuu ani yaaddaʼuu dhiisuu hin dandaʼu!” jettanii yaaduu dandeessu. Himannaa booda maal taʼa? Jijjiiramni ni jiraa? Kana irratti yaaddoo dabalataa hin uuminaa. Riqicha kana irra deemaa yommuu jirtan, tarkaanfiiwwan itti aanan ni ilaalla.
Caqasawwan Kitaaba Qulqulluu: yoo kan biraa jedhamee hin ibsamne, Biblica® Hiikkaa Ammayyaa Banamaa Haaraa™, Loqoda Dhiʼaa irraa fudhatamaniiru. Mirgi seeraan eegama © 2022 Biblica, Inc. Caqasawwan kun eeyyama Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International jalatti fayyadama irra oolaniiru.