Namoonni tokko tokko gaaffiiwwan sammuu qoran fi waan furmaata barbaadu jaallatu. Kitaabota rakkoolee xixiqqoo furmaata isaanii barbaadu qaban bitu. Boqonnaa kana keessatti, yaaddoon akkamitti akka hojjetu hubachuuf akkaataa inni irra deddeebiʼee mulʼatu qoranna. Akkaataa kana yeroo arginu, yaaddoo keessa kufuu irraa of eeguuf ogummaa haaraa arganna.

Yeroo dubbiftan waan barattan irratti yaadannoo qabadhaa. Gaaffiiwwan qorannoo kitaaba kana dhuma irratti jiran keessaa baayʼee isaanii hojjedhaa; shaakala kennamanis raawwadhaa. Hubannaa addaa Dubbii Waaqayyoo irraa argamu kana wajjin walitti qabnee, ayyaana Isaatiin yaaddoo keessan hunda moʼachuu dandeessu.

Kadhannaa haa goonu; yoo dandeessan sagalee ol kaasuun kadhachuun gaarii dha.

Yaa Abbaa keenya, yeroo ayyaana keetiin jabaachuu dandeenyutti yeroo baayʼee kufneerra. Yaa Gooftaa, akkaataa jiraannu keessatti caalaatti ogeeyyii nu godhi. Karaa hamtichi ittiin nu gowwoomsu irratti dammaqoo nu godhi. Amma ifa kee nu barbaachisa. Karoora hamtichaa hundi ifa baʼee akka moʼamuuf dhugaa kee guddaa fi ulfina qabeessa garaa keenya keessatti ibsi. Maqaa Kiristoosiin, Ameen.

Filannoo Keenya

Filannoon keenya buʼaa adda addaatti nu geessa.

Yaaddoon tasumaan hin dhufu; tasumaanis hin badu. Murtoowwan nuti goonu keessa darbee yaaddoon dhufa. Dhugaa kana yeroo qabannu, murtoowwan biroo gara nagaatti nu geessuu akka dandaʼan hubanna.

Yaaddaʼuu dhaabuu yoo barbaanne, jireenya fi murtoo keenya ittiin ilaallu jijjiiruu qabna. Ayyaana Waaqayyootiin Kiristoos keessatti dhiifama argachuu, yaada dogoggoraa jijjiiruu, fi murtoowwan sirrii gara nagaa Waaqayyootti nu geessan gochuu jalqabuu dandeenya. Boqonnaawwan hafan keessatti murtoowwan kun maal akka taʼan ni ilaalla.

Filannoon keenya buʼaa qaba. Filannoo fi buʼaan isaa walitti akkamitti akka hidhatan yeroo hubannu, rakkoo keessa of galchineef itti gaafatamummaa fudhachuu jalqabna. Fakkeenyaaf, hojii irratti hoogganaa keenya hin mufachiifnu jennee hojii irraa yeroon booda mana yoo deebinu, nama mana keessatti nu eeggatu irraa aarii argachuu dandeenya. Namni ilaalcha isaa sirreesse akkana jedha: “Yaaddaʼuun koo balleessaa koo ti. Murtoowwan koo gaarii hin taaneef ani yaaddoo keessa gale.”

Yaaddoo keenya hammeessuu keessatti qooda keenya yeroo hubannu, waan arginu nu dinqisiisuu dandaʼa. Jireenya keenya hammam akka walxaxaa goone arginee, karaan baʼu hin jiru, ani jijjiiramuu hin dandaʼu jennee yaaduu dandeenya. Waaqayyo garuu yeroo hunda nu gargaaruuf jira.

Saaphaphuu Yaaddoo

Dhugaa dubbachuuf, nu keessaa baayʼeen keenya akka saaphaphuu yaaddoo keessatti qabamneetti nutti dhagaʼama.

Rakkooleen jireenya keessatti nu mudatan akka saaphaphuu sariitii keessaa baʼuun hin dandaʼamne fakkaatu. Akkamitti of hiiknu hin beeknu. Karaan baʼu jiraachuu isaayyuu shakkina. Yaaddoo tokko balleessuuf yeroo yaallu, lama bakka isaa buʼu; kanaan caalaatti wal keessa qabamna.

Akka nama saaphaphuu keessatti qabamee rakkoo isaatiin liqimfamu eeggatuutti nutti dhagaʼama. Dhugaan ifaa dha: saaphaphuu keessa seenuun keessaa baʼuu caalaa salphaa dha! Obboleessi tokko yaaddoo baayʼee keessatti qabamee akkana naan jedhe:

“Addunyaa kana keessatti qodaa yaaddoo danfaa keessa jiraanna jechuun ni dandaʼama; anis dhukkuba kanaan qabameera. Namni tokko Kiristoositti yoo amane illee, kana keessaa guutummaatti baʼuu dandaʼa natti hin fakkaatu.”

Obboleessi keenya akkas itti dhagaʼame: qabameera, hidhamera, wal keessa seeneera. Of hiikuu hin dandeenye; yoom iyyuu dandaʼa jedhees hin amanne. Isin keessaa tokko tokko yaadawwan armaan gadii keessaa tokko wajjin of arguu dandeessu:

• Yeroo yaaddoon na moʼu fakkaatutti maal gochuu dandaʼa?
• Yaadawwan yaaddessaa kana akkamittin toʼadha?
• Yeroo yaaddaʼu maaliif sirriitti yaaduu hin dandaʼu?
• Yaaddoo kana maaliif of irraa baasuu hin dandaʼu?

Qodaa guddaa tokko yaadaa. Yaaddoo, sodaa, dhiphina fi rakkoo sammuu keenya hunda keessa naqna. Waan qodaa sana keessatti wal makaa fi danfaa jiru, nama yaaddoo keessa jiruu fi jeequmsa garaa fi sammuu isaa sirriitti fakkeessa.

Yeroo baayʼee namoonni rakkoo fi haala ulfaataa isaanii mulʼisuu mannaa namoota isaan gargaaruu dandaʼan irraa of fageessu. Kaayyoon keenya garuu namoota yookaan haala nu marsu balleessuu miti. Yeroo baayʼee haala keenya jijjiiruuf waan gochuu dandeenyu baayʼee hin jiru. Wantoonni yaaddoo nu keessatti kakaasan yeroo dheeraaf naannoo keenya jiraachuu dandaʼu.

Fakkeenya saaphaphuu kana keessaa barnoota lammaffaa tokko jira: sariitiin saaphaphuu isaa irra deema, garuu hin qabamu. Eeyyee, saaphaphuun sodaa, dhiphina fi yaaddoo bakka isaatti jira; sariitiin garuu saaphaphuu sana irra utuu hin hidhamin deema. Bilisummaan Waaqayyo ijoollee Isaatiif waadaa gale akkasuma: haalli yaaddoo uumu dhugaa taʼee jiraachuu dandaʼa, garuu yaaddoon nu hidhuu hin qabu.

Iddoo amma jirtanitti kadhannaa gabaabaa gochuu dandeessu:

Yaa Gooftaa, wantoonni lubbuu koo dhiphisan na marsaniiru; akka nama qabameetti natti dhagaʼama. Humna kootiin keessaa baʼuu hin dandaʼu. Saaphaphuu yaaddoo kana keessatti utuu hin hidhamin akka deemuuf na bilisa baasuuf gargaarsa kee nan barbaada. Maqaa Kiristoosiin, Ameen.

Waaqayyo saba Isaatiif jireenya yaaddoon hin bulchine jiraachuuf humna akka kennu utuun hin amanne, biyya biyyatti deemee barsiisaa taʼuu hin dandaʼu ture. Haalli naannoo keenya battalumatti sirraaʼa jechuu miti; garuu akkaataa nuti haala sanaaf deebii kenninu keessatti furmaanni jira. Furmaanni kunis jijjiirama jireenya keenya keessatti goonu irraa dhufa.

Hiddi muka tokko yeroo baayʼee akka nuti yaadnu caalaa gadi fagoo dha. Akkasuma yaaddoon keenya buʼuura gadi fagoo, dhokataa fi jabaa taʼe diriirsee jiraachuu dandaʼa. Isa arguu fi ifa baasuuf yeroo fi hubannaa barbaachisa. Boqonnaa itti aanu keessatti hidda dhokataa kana akkamitti adda baafnu ni ilaalla. Waan argitan tokko tokko isinitti hin tolu taʼa!

Saaphaphuun yaaddoo kun garaa fi sammuu keenya irratti yeroo hammamii akka marame irratti hundaaʼee, yaaddoo keenya ilaaluun keenya caalaatti of eeggannoo barbaada. Wanti yaaddoo keenya isa guddaa fakkaatu hidda isa guddaa taʼuu dhiisuu dandaʼa. Kitaaba kana keessa yeroo deemnu, tarkaanfii tarkaanfiidhaan riqicha irra ceenee gara nagaa Waaqayyootti deemna. Gara gama kaaniitti yeroo dhiyaannu, nagaa Waaqayyoo caalaatti muuxanna; yaaddoo keenya irraa caalaatti fagaannee jiraanna.

Amma akkamitti akka kana goonu haa ilaallu.

Riqicha Irra Ceʼuu

Hanga ammaatti wantoota riqicha kanaan irra ceenu irratti mariʼanneerra. Lafa irra qajeelaa deemuu mannaa riqicha irra jiraachuun keenya sababaa qaba: haala qorumsaa jireenya keessaa hundumaa balleessuu hin dandeenyu; garuu ayyaana Waaqayyootiin isaan irra ceʼuu dandeenya, akkuma sariitiin saaphaphuu isaa irra utuu hin qabamin deemu.

Boqonnaa kana keessatti riqicha abdii irra tarkaanfii tokko dabalata fudhanna. Garaagarummaa yaaddoo fi yaadawwan yaaddessaa gidduu jiru baranna. Caqasa kana yaadaa:

“Yommuu yaaddoon natti baayʼatetti, jajjabeessuun kee lubbuu koo gammachiise.” (Faarfannaa 94:19)

Yaadawwan yaaddessaa fi yaaddoo gidduu garaagarummaa jiru utuu hin hubatin, kiyyoo yaaddoo keessaa baʼuu hin dandeenyu. Kaayyoon keenya inni dhumaa, yaadawwan yaaddessaa dafnee adda baafnee, isaan jireenya keenya akka hin bulchine dhorkuu dha.

Rakkooleen nu mudatan yeroo baayʼee walxaxaa dha; furmaata hin qaban fakkaatu. Yesuus garuu namni Isa amanatu kam iyyuu gargaarsa Waaqayyoo argachuu akka dandaʼu beeka ture. Wangeelota keessatti Yesuus, “Rakkoon nama kanaa baayʼee walxaxaa dha; Waaqayyo isa gargaaruu dandaʼaa?” jedhee shakku hin arginu.

Yesuus yeroo wal fakkaatutti madda sobaa fi rakkoo hunda beeka ture: abbaa sobaa. Duʼaa fi duʼaa kaʼuu Isaatiin hamticha moʼe. Hafuura Qulqulluun ifa Dubbii Waaqayyoo fudhatee soba sammuu keenya keessatti dhokate irratti ibsa; karaa qajeelaa fi dhiphaa irra nu geggeessa.

Amma amala yaadawwan yaaddessaa caalaatti haa ilaallu.